Xabi Alonso và Michael Carrick: Hai "regista" cùng khổ

• Arsenal có đúng đắn khi không mua thêm tiền vệ phòng ngự?
• Tuyến giữa M.U vẫn đang thiếu đi một “kẻ sáng tạo”

(Bongda24h.vn) – Những năm gần đây, các tiền vệ trung tâm mang hơi hướng cầm chịch như Xabi Alonso và Michael Carrick (đều sinh năm 1981), dù được đánh giá cao bởi giới chuyên môn, nhưng lại không nhận được sự ủng hộ từ phía CĐV.

Loại thứ hai chính là carrier. Cũng giống như cái tên, người vận chuyển có phong cách cầm bóng, dắt bóng để mở đường, tạo ra cách khoảng trống ở tuyến giữa và gây xáo trộn hàng thủ đối phương. Một cầu thủ như vậy sẽ rất hữu ích khi phải đối mặt với những hàng thủ dày đặc. Một carrier cần phải có kĩ thuật cá nhân cơ bản tốt, cầm giữ bóng chắc và khả năng chuyền đỉnh cao. Ví dụ cụ thể cho carrier chính là Luka Modric, tiền vệ người Croatia của Real Madrid. Modric không sở hữu thể hình lý tưởng, nhưng lại cực giỏi ở khoản khống chế bóng Trong mỗi trận đấu anh luôn cố gắng giữ bóng chắc trong trận, thực hiện những pha qua người ở giữa sân rồi tạo ra những đường chuyền thuận lợi. Cả hai dạng cầu thủ có phong cách destroyer hoặc carrier đều có thể nắm giữ vai trò box-to-box (tiền vệ con thoi). Họ phải di chuyển khắp mặt sân, từ vòng cấm bên mình sang bên phía đối phương.

Alonso và Carrick thuộc vào dạng cuối cùng: regista. Đây là môt từ có nguồn gốc từ tiếng Ý với nghĩa là đạo diễn. Thay vì giải thích regista trong bóng đá có phong cách như nào, chúng ta có thể lấy ngay ví dụ từ tiền vệ huyền thoại Andrea Pirlo, một thiên tài đích thực về đọc trận đấu cũng như cảm quan về không gian. Đạo diễn luôn là người đứng sau sự thành công của một bộ phim. Trên sân, các regista cũng đứng sau thành công của mỗi đội bóng. Họ luôn chơi thấp nhất mỗi khi cả đội (ngoại trừ bộ đôi trung vệ và thủ môn) dâng lên tấn công, cho dù là một tiền vệ, cũng như cái cách một người đạo diễn luôn ngồi ở hậu trường, nhưng có vai trò trực tiếp đến mọi hành động của các diễn viên. Các regista không cần có tốc độ tốt, song họ bắt buộc phải là những người chuyền bóng, từ gần đến xa, ở mức thượng hạng, cũng như những cảm nhận về vị trí của các đồng đội. Alonso và Carrick có thể không quá tinh tế như Pirlo, nhưng họ chắc chắn là những đạo diễn sân cỏ thực thụ.

Cả Alonso và Carrick đều là hạt nhân trong triết lý của HLV Pep Guardiola tại Bayern Munich lẫn HLV Louis van Gaal tại Manchester United. Dẫu vậy, cả hai đều đang dần không nhận được sự ủng hộ từ phía phần đông các cổ động viên ở đội bóng của họ, một phần vì tuổi tác đã cao. Những khảo sát định kỳ của blog Bayern Central đã phần nào cho thấy sự “kỳ thị” của người hâm mộ dành cho tiền vệ Xabi Alonso. Theo kết quả thống kê hồi tháng 3, Alonso chỉ nhận 39,7% phiếu bầu cho câu hỏi liệu anh có nên tiếp tục đá chính tại Allianz Arena. Cùng với đó, ngay sau sự ra đi của Schweinsteiger, blog này đã đưa ra câu hỏi liệu các CĐV sẽ chọn ai đá chính ở trung tầm hàng tiền vệ, cựu cầu thủ của Real Madrid và Liverpool chỉ nhận được 9,9% phiếu bầu, sau Javi Martinez (35,7% - một destroyer) và Thiago Alcantara (39,3% - một carrier). Thậm chí Alonso chỉ nhỉnh hơn chút xíu so với Sebastian Rode vốn chỉ là dự bị hạng sang ở "Hùm xám" với 9,7%. Lý do mà người hâm mộ dễ dàng chán ngấy Alonso chính là cầu thủ này đã không còn đóng góp trực tiếp vào mặt trận tấn công của “hùm xám”. Phần lớn những đường chuyền của Alonso đều là chuyền ngang và đa phần ở cự ly gần. Ngày càng hiếm những tình huống mở biên cực thoáng hoặc phất bóng dài tới gần khung thành đối phương để uy hiếp trực tiếp. Thậm chí một trung vệ như Jerome Boateng còn tích cực làm điều đó hơn.

Tiền vệ Michael Carrick cũng bị chỉ trích vì lối đá kiểu “cầu toàn” như vậy bởi các CĐV của M.U. Thế nhưng vai trò của anh trong bộ máy chiến thuật của HLV Louis van Gaal là tối quan trọng. Ông cũng như người cựu học trò Pep Guardiola đều tôn thờ lối chơi bóng tổng lực. Ở đây cần phải phân biệt nó so với lối đá tổng lực của đội tuyển Hà Lan những thập niên 60, 70 của thế kỷ trước. Những gì mà Bayern lẫn M.U đang thể hiện phảng phất thứ bóng đá tổng lực như thế (tức là gần như toàn đội sẽ dâng cao khi tấn công và mau chóng mọi cầu thủ lại lùi về khi bị phản kích) nhưng được cải biên theo hướng thực dụng hơn, đặc biệt tiết chế các tình huống dâng cao.

Nói đơn giản thì tấn công tổng lực theo quan điểm của Guardiola và Van Gaal hiện tại là vận dụng tối đa mọi nguồn lực trên sân, mọi cầu thủ vào mặt trận tấn công. Trong quan niệm này, một regista như Carrick hay Alonso sẽ là đầu não, quyết định xem nên tấn công hướng nào. Họ cần phải nhìn thật nhanh xem các đồng đội đang tập trung ở bên trái hay bên phải, bên nào có nhiều khoảng trống hơn. Nếu chưa tìm ra họ vẫn sẽ phải thực hiện những đường chuyền bóng để không làm đứt mạch kiểm soát của đội nhà nên đôi lúc CĐV thấy nhàm chán cũng là điều hơp lý. Carrick hay Alonso, mối khi có bóng hay lùi sâu xuống thậm chí dưới cả hai trung vệ, để hai anh này có thể dâng lên đến gần vạch giữa sân. Khi đó các hậu vệ biên sẽ chơi cao như tiền vệ, còn các tiền vệ biên đá như những tiền đạo cánh. Ở Bayern cũng như M.U, sơ đồ 4-3-3 sẽ được biến tấu thành 3-4-3 mỗi khi họ kiểm soát bóng, nhờ vào sự lùi sâu của những regista.

Một lý do nữa khiến cho người hâm mộ không đặt niềm tin vào Carrick hay Alonso chính là khả năng phòng ngự bị hạn chế. Cả hai đều có thể tham gia phòng ngự, cắt bóng hay thậm chí là chuồi bóng, nhưng ở một mức độ nhất định. Dù có thể hình không đến nỗi nào song vì tốc độ hạn chế cộng thể lực không thể phi phàm như một cầu thủ đánh chặn đích thực nên bộ đôi này không được sự tín nhiệm của các CĐV cho vai trò tiền vệ phòng ngự. Do đó, giải pháp tốt nhất để phát huy tối đa hiệu quả và tài năng của một regista là phải kết hợp người đạo diễn nàyvới một destroyer, làm nhiệm vụ dọn dẹp, bảo vệ cho bộ tứ vệ cũng như cả regista. Đó cũng là lý do mà ông Luis van Gaal và Pep Guardiola vừa mới lần lượt mang về Morgan Schneiderlin và Arturo Vidal. Hãy cùng chờ xem cả Michael Carrick và Xabi Alonso mang lại tác dụng ra sao khi họ được cởi bỏ phần nào trách nhiệm phòng ngự.

Hàn Phi