Những rủi ro về mặt nhân sự
Ai cũng biết việc thay đổi sơ đồ chiến thuật sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ lối chơi cũng như các mảng miếng phối hợp của cả đội bóng. Điều đó càng đúng khi MU chuyển từ sơ đồ 4-2-3-1 sang 3-4-1-2, hai sơ đồ có lối chơi khác hẳn nhau mà sự khác biệt lớn nhất nằm ở hai cánh.
Khác với sơ đồ 4-2-3-1 và các sơ đồ 4 hậu vệ khác, đặc trưng của sơ đồ 3-4-1-2 là ở chỗ hai vị trí biên sẽ do một cầu thủ duy nhất đảm nhiệm - wingback. Vì thế hai cầu thủ ở biên sẽ di chuyển như con thoi ở hai cánh, lo liệu cả nhiệm vụ tấn công lẫn phòng ngự. Phải là một cầu thủ có tố chất toàn diện có khả năng lên công về thủ nhịp nhàng cộng với một nền tảng thể lực cực tốt mới có thể đảm bảo hoàn thành nhiệm vụ. Cặp đôi Cafu - Roberto Carlos trứ danh của Brazil chính là ví dụ điển hình của sơ đồ này.
Ở ĐT Hà Lan, mặc dù Cơn lốc màu da cam đã thi đấu xuất sắc hơn dự đoán của nhiều người như phải thừa nhận sự thành công đó là do sự toả sáng đúng lúc của các ngôi sao như Robben, Van Persie và tài cầm quân cực kỳ tài tình của HLV Louis Van Gaal. Hai wingback của Hà Lan là Daley Blind và Janmaart đều là những cầu thủ triển vọng, nhưng chưa đủ khả năng để cáng đáng hai nhiệm vụ công - thủ trong một trận đấu. Blind thiên công còn Janmaart thường chỉ đá tròn vai ở khâu phòng ngự.
Quay lại với MU, kịch bản của Hà Lan rất có thể cũng sẽ lặp lại với Quỷ đỏ nếu nhìn vào những cầu thủ mà HLV Van Gaal đã có trong tay. Với những tiền vệ của MU: Ashley Young, Nani hay Kagawa, đây đều là những cầu thủ thiên về tấn công đơn thuần và không mạnh về thể lực, nên việc để họ thi đấu ở vị trí wingback là chuyện khó có thể xảy ra. Tiền vệ cánh duy nhất có thể đảm đương vị trí này là Valencia với thể lực cực tốt và cũng đã nhiều lần được đưa về đá hậu vệ phải. Tuy nhiên tuyển thủ Ecuador đá quá đơn giản và dễ bị bắt bài, sẽ không phải là lựa chọn tốt cho một đội hình 3-4-1-2 nhiều biến hoá.
Ở hàng hậu vệ, hai lựa chọn hàng đầu cho “đôi cánh thiên thần” có lẽ chỉ có Luke Shaw và Rafael da Silva. Luke Shaw tuy được coi là tài năng trẻ cực kỳ triển vọng nhưng anh cũng còn quá non kinh nghiệm và chỉ quen với lối đá 4 hậu vệ được áp dụng phổ biến ở những đội bóng tầm trung của Anh như Southampton. Còn Rafael đá rất thất thường, nhất là trong khâu phòng ngự nên chưa bao giờ đem lại cảm giác yên tâm cho các CĐV, và anh cũng thường xuyên là người để mất bóng ở phần sân nhà, điều vô cùng nguy hiểm nếu MU chơi 3 trung vệ.
Rõ ràng với những cầu thủ đang có trong tay, rất khó để Van Gaal có thể lựa chọn những cái tên phù hợp để đảm nhiệm vị trí wingback trong sơ đồ 3-4-1-2 thuần tuý.
Gợi ý đến từ… ĐT Chile?
Ở World Cup 2014, ngoài Hà Lan còn có một đội tuyển cũng để lại nhiều ấn tượng với người xem với sơ đồ 3-4-1-2, đó chính là Chile. Thậm chí HLV Sampaoli còn cực kỳ khéo léo khi biến đổi linh hoạt đội hình của Chile giữa 3-4-1-2 và 4-3-1-2 một cách rất tài tình. Bỏ qua những sự khác biệt trên hàng công, những gì Sampaoli làm với Chile ở tuyến dưới hoàn toàn có thể được Van Gaal tham khảo và lắp vào đội hình của MU.
Trước hết, khi đá 3 hậu vệ, bộ ba của Chile sẽ là Jara, Diaz và Medel, hai cánh là Mena và Isla sẽ dâng cao để đá ngang hàng với các tiền vệ Vidal, Aranguiz và Valdivia nhưng không dâng lên quá cao vì các tiền vệ trung tâm như Vidal và Aranguiz có thể dạt biên ở trên nếu cần thiết. Sự khác biệt này làm cho hai cánh của Chile không cần dâng lên quá cao, chỉ cần đủ để áp sát tiền vệ đối phương.
Ngược lại khi đá phòng ngự, cả Mena và Isla sẽ lùi về, còn trung vệ Diaz có thể dâng lên đá như môt tiền vệ trụ, tạo điều kiện cho Vidal và Arranguiz dạt biên bọc lót từ xa cho hai hậu vệ cánh. Tổng thể lại, các vị trí ở nửa dưới của Chile sẽ di chuyển linh hoạt và trám và trám vào chỗ của nhau nếu cần thiết, vừa linh hoạt trong vận dụng lối chơi, vừa đỡ mất sức so với việc chỉ có hai cánh lên xuống như đội hình 3-4-1-2 truyền thống.
Với MU, đây cũng có thể là lý do vì sao họ nhất quyết muốn mua Vidal? Anh và Herrera hoàn toàn có thể tự do dạt cánh và hỗ trợ cho Luke Shaw và Rafael ở mặt trận phòng ngự. Còn vị trí của Diaz ở ĐT Chile có thể được đảm đương bởi Carrick hoặc Phil Jones. Đây đều là những cầu thủ có thể đá được cả tiền vệ trụ và trung vệ, giúp MU nhanh chóng thay đổi lối chơi. Với việc hai hậu vệ cánh được đẩy lên cao để hỗ trợ tấn công và chủ động áp sát tiền vệ đối phương cũng như được bọc lót kịp thời khi lùi về, chắc chắn những miếng đánh ở biên sẽ là thứ vũ khí lợi hại của MU
Kết luận
Tóm lại việc chuyển đổi đội hình chiến thuật bao giờ cũng đem lại nhiều khó khăn cho các đội bóng để thích nghi, và MU cũng vậy. Tuy nhiên sự đánh cược luôn có hai mặt, và nếu Quỷ đỏ thay đổi thành công sơ đồ này, họ sẽ là đội bóng có lối chơi “độc nhất vô nhị” ở Premier League. Hãy nhớ đội hình 3 hậu vệ là “khắc tinh" của sơ đồ 4-2-3-1 bởi hai cánh luôn đá rất cơ động và bắt chết các tiền vệ cánh của đối phương. Điều đó đã được minh chứng rất rõ ở World Cup.
MU luôn có truyền thống bay cao với những “đôi cánh thiên thần”, và với một HLV tài ba như Louis Van Gaal, có lẽ các CĐV cũng nên thử đặt niềm tin ở ông và cầu nguyện mọi chuyện trong mùa giải tới sẽ tốt đẹp với đôi cánh của đội bóng.
Thế Hưng